Tweede hoofdstuk: de waarde van reacties

Dit is het tweede hoofdstuk dat ik publiceer op deze ebookblog, geïnspireerd op de manier waarop Wired boeken uitgeeft. Ik heb de eerste opzet geschreven, nu is het aan jou om opbouwende kritiek en aanvullingen in de reacties te plaatsen. Laten we samen een mooi en nuttig ebook over bloggen schrijven!

Erwin Bloms weblog checklist.nl is typisch zo’n blog dat uit nood geboren is. Gedurende zijn zeven jaar (1999 – 2008) als hoofd Digitale Media van de VPRO leidde hij een druk bestaan. Zijn werkvloer beperkte zich niet tot het gebouw van de omroep, maar besloeg half Nederland. Blom was vaak buiten de deur voor talloze afspraken. Daardoor lukte het hem tot zijn spijt niet om alle interessante en belangrijke ervaringen die hij opdeed te delen met zijn eigen mensen. Als nieuwe-media-man zag hij echter snel een mogelijkheid om dit knagende gevoel voor eens en altijd te laten verdwijnen. Erwin Blom startte een blog over nieuwe media en innovatie: checklist.nl.

“Als mijn collega’s op de hoogte wilde blijven van wat ik meemaakte, konden ze vanaf dat moment mijn blog volgen”, zegt Blom. “Bovendien vond ik het als journalist leuk om te doen”.

Inmiddels is Blom een ondernemingsavontuur ingedoken. Samen met enkele andere ervaren mediamensen begon hij The Crowds, een bureau gespecialiseerd in sociale media. Zijn blog bestaat nog steeds, zij het met een andere naam (erwinblom.nl). De afgelopen jaren wist Blom honderdduizenden bezoekers te trekken, sleepte hij in maart 2008 een Dutchbloggie voor beste “internetblog” in de wacht en klom hij met zijn internetpublicatie naar plaats 25 in de Top 100 van Nederlandse marketing- en communicatieblogs. Maar al deze mooie mijlpalen hebben Blom niet doen vergeten wanneer hij voor het eerst dacht: “dit bloggen is wel wat”.

“Na een tijdje bloggen over handige internettoepassingen, journalistiek, muziek, gadgets en de VPRO kwam ik er gaandeweg achter dat ik de reacties op mijn berichten het meest interessant vond. Die gaven me een grotere kick dan bezoekersaantallen. Na verloop van tijd reageerden steeds meer mensen. Als ik over nieuwe software schreef, attendeerden lezers mij bijvoorbeeld op alternatieve programma’s”, vertelt Blom.

Inmiddels lokken zijn blogberichten vaak 15 tot 20 reacties uit, met af en toe flinke uitschieters. “Ik vind het heel waardevol dat ik generator ben van een groep gelijkgestemde mensen die de blog lezen en de moeite nemen iets toe te voegen.”

Waarom reacties zo belangrijk zijn

Waarom is één van Hollands populairste bloggers zo enthousiast over reacties? Wat is de toegevoegde waarde van een actieve groep lezers? Dit hoofdstuk bevat antwoorden op deze vragen. Ze zijn in drie punten samen te vatten:

• Reacties geven lezers het gevoel dat de blog leeft, “hier gebeurt wat”.
• Als lezers reageren, voegen ze waarde toe aan de blog. Ze verrijken het blogartikel met tips, kritiek of grappige opmerkingen.
• Je actieve lezers kunnen een deel van je sociale leven vormen. Jullie hebben namelijk dezelfde interesses.

Deze voordelen vinden talloze voorbeelden in het verhaal van Blom en miljoenen andere bloggers.

In een lege kroeg gaat niemand zitten

Wellicht herken je het volgende verhaal. Je hebt op een gegeven moment besloten te bloggen. Vol enthousiasme begin je aan de nieuwe online publicatie. Al snel publiceer je de eerste artikelen. Dat gaat lekker. Voor je het weet heb je twintig artikelen bij elkaar geschreven. Maar na enkele weken begint iets te knagen. Je hebt uren werk in je berichten gestopt, frustraties van je afgeschreven, prachtige verhalen (na))verteld en interessante ontwikkelingen opgepikt. Maar het lijkt wel alsof jij de enige bent die daar iets mee doet. Je vrienden reageren weleens, maar daar houdt het mee op. Je mist de interactie die bloggen zo bijzonder maakt.

In dit hoofdstuk staat de oplossing voor het bovenstaande probleem dat vele beginnende bloggers teistert. Een oplossing vinden is belangrijk, “want in een lege kroeg gaat niemand zitten”, zegt Blom. Reacties geven je autoriteit. “Als een blog reacties heeft, geeft het mensen het idee dat er iets gebeurt. Ze krijgen niet het gevoel dat ze de enige lezer zijn. Het is belangrijk dat nieuwe bezoekers zich realiseren dat je blog een plek is waar bezoekers samenkomen en het waardevol vinden daar te praten”.

Als een nieuwe lezer geen enkele reactie op je artikelen ziet, is de kans groot dat hij verder klikt naar een andere blog. Maar naast een nieuw publiek, mis je zonder een paar schare commentatoren nog veel meer.

Samen slimmer worden

De bezoekers van Bloms blog maken hem namelijk slimmer: “Ik post op mijn blog ideeën, als een gedachtenstream. Met behulp van reacties krijgen deze ideeën meer vorm. Het is een soort community, want er vindt een gesprek plaats en mensen hebben een gedeelde interesse. Maar als schrijver ben ik wel gelijke onder gelijken. Ik ben degene die telkens het gesprek start. Dat heeft wel iets topdown-achtig. Het is immers mijn dagboek met mijn ideeën. Bezoekers hebben alleen de keuze of ze daarop reageren of niet. Elke keer als ze dat doen, voegen ze kennis aan mijn blog toe. Een blogartikel is pas compleet nadat mensen gereageerd hebben”.

Nieuwe vrienden en kennissen

Omdat een blog iets weg heeft van een community, is het een goede manier om nieuwe mensen te ontmoeten en misschien zelfs vrienden te maken. Blom: “Een blog is een manier om verhalen te vertellen en in contact te komen. Stel dat iemand voor de klas staat en het onderwijs naar een ander niveau wilt tillen. Diegene kan op een blog over zijn ervaringen vertellen en deze delen met andere leraren, als een soort werkdagboek”.

Mocht je inderdaad over je vakgebied bloggen, dan ontmoet je ongetwijfeld vakgenoten die aan de andere kant van Nederland met dezelfde problemen of uitdagingen zitten. Normaal was je hen nooit tegengekomen, nu kunnen jullie elke dag ervaringen uitwisselen. Hetzelfde geldt voor mensen met een gedeelde hobby of passie. Bloggen opent je ogen voor nieuwe werelden die tegelijkertijd heel vertrouwd zijn.

Naast nieuwe contacten in je eigen wereld, verbreedt bloggen ook je horizon. “Door bloggen heb ik het afgelopen jaar meer leuke mensen ontmoet dan in de twaalf jaar ervoor,” aldus Blom. “Via een blog is het makkelijker je in een ander clubje mensen te begeven. Via hen beland je ook weer andere clubs. Bovendien bestaat er een belangrijk verschil tussen virtuele en fysieke communities. Op het web is de eerste selectie op basis van leeftijd, uiterlijk, hoe je praat, en andere oppervlakkige kenmerken afwezig. In de virtuele wereld is het belangrijker wat je te zeggen hebt. Je kunt toegang krijgen tot mensen die normaal onbereikbaar zijn. Of je nu een grote baard hebt of twintig jaar jong bent, met een paar zinnige opmerkingen ben je binnen. Daarna maken die oppervlakkige kenmerken niet meer uit. Ik heb veel van mijn nieuwe online kennissen en vrienden ontmoet tijdens borrels en conferenties.”

Drie manieren om meer reacties te krijgen

Bloggen is dus een goede manier om je netwerk te vergroten en zelfs je sociale leven te verrijken. Maar je zit nog steeds met hetzelfde probleem: het is stil op je blog. Door drie gewoontes te adopteren kan je dit binnen enkele weken veranderen.

• Werk aan je online aanwezigheid;
• Schrijf op een manier die veel reacties uitlokt;
• Neem deel aan elke discussie op je blog.

Online aanwezigheid

Door op alle relevante blogs aanwezig te zijn, lok je mensen naar je blog toe. Blom: “Bloggen is je tentakels uitspreiden. Als jij op een andere blog iets zegt waar andere lezers van denken dat het iets toevoegt, klikken ze door naar je blog om te zien of je daar ook zulke interessante dingen opschrijft. Een aantal van hen laat wellicht een reactie achter of linkt naar je in een artikel op eigen blog. Alle bloggers weten namelijk dat reacties ontvangen geweldig is.”

Door de moeite te nemen om op elkaars artikelen te reageren, vergroten jullie voor beide de waarde van bloggen. Bovendien steken jullie andere lezers aan met de reacties, een positieve vicieuze cirkel.

Blom: “Zoek op wie over hetzelfde onderwerp schrijft. Reageer daar en link naar hun berichten. Op die manier word je onderdeel van een langzaam groter wordende groep. Sommige mensen schrijven veel maar mengen zich niet op andere plekken. Doordat ze niet buiten hun eigen blog actief zijn, duurt het langer tot andere mensen hun blog ontdekken.” Als ze dat ooit al doen.

Manier van schrijven

Naast reageren op blogs van gelijkgezinden, loont het ook je schrijfstijl aan te passen. Neem de volgende tips van Blom als je een blogartikel schrijft.

“Publiceer zo min mogelijk artikelen die van a tot z af zijn. Met zo’n gesloten post creëer je een hoge drempel voor je bezoekers om te reageren, er valt immers weinig meer te zeggen. Als je de blog meer als een stream van ideeën gebruikt, is het uitdagender voor mensen om te reageren”, zegt Blom.

“Probeer daarnaast je blog zo persoonlijk mogelijk te maken zodat je het op hetzelfde niveau als je lezers zit. In plaats van over ontwikkelingen zus en ontwikkelingen zo te schrijven, kan je ontwikkelingen ook op jezelf betrekken. Ik kan op algemene wijze over het veranderende mediagedrag van kinderen schrijven, maar ik kan het ook op mijn eigen kinderen betrekken. Als ik met hen op reis ben, zitten ze op de achterbank naar de radio te luisteren. Zodra ze een nummer horen wat ze niks vinden, moet ik een andere zender opzoeken. Ze zijn namelijk gewend aan een iPod. Mijn bezoekers herkennen die situatie op de achterbank wellicht van hun eigen gezin en vertellen dat graag in de reacties. Als ik met algemene percentages in het artikel werk, krijg ik minder reacties. Mensen willen verhalen kunnen vertalen naar hun eigen leven”.

Neem deel aan discussies

Met alleen je tentakels uitspreiden en uitnodigende artikelen schrijven ben je er nog niet. De laatste gedragsverandering die je moet doorvoeren is deelnemen aan discussies op je eigen blog. Sommige bloggers schrijven een artikel en beginnen zo snel mogelijk aan het volgende stuk, terwijl publiceren slechts de eerste stap is. Zoals eerder bleek in dit hoofdstuk maken de reacties een blog pas écht interessant. Door op elke reactie die je krijgt te reageren, verlaag je voor bezoekers de drempel om een berichtje achter te laten. Lezers zien ten eerste dat je nieuwsgierig bent naar hun reacties en de tijd voor ze neemt. Ten tweede beïnvloedt je de sfeer op je blog op positieve wijze.

Blom: “Als iemand een artikel schrijft, wil ik ook een gesprek met hem aangaan. Blijft de schrijver na drie dagen stil, dan reageer ik ook niet meer.” Zoals eerder gezegd: “In een lege kroeg gaat niemand zitten”. Reageer daarom zoveel mogelijk op reacties om andere mensen over de streep te trekken. Schroom in het begin niet om vrienden, kennissen en collega’s te mailen met de vraag of ze hun mening willen geven. Dan heb je in ieder geval iemand om mee te discussiëren. De rest volgt vanzelf.

Creëer daarnaast een uitnodigende sfeer door positief en uitgebreid op alle reacties te reageren. Want zoals Blom zegt: “Als mensen je blog lezen, moeten ze niet het gevoel hebben dat andere bezoekers hen onmiddellijk afstraffen of dom vinden.” Jij kan de sfeer positief beïnvloeden door te reageren op een manier die je zelf het liefste op je blog ziet.

Negentig procent van je bezoekers blijft stil

Een beroemd onderzoek door onderzoeksbureau Jakob Nielsen in oktober 2006 wees uit dat slechts één procent van de internetgebruikers voor het merendeel van de activiteit in de blogosphere zorgt. Negen procent reageert of publiceert af en toe. Negentig procent blijft stil. Blom: “Net als op een inloopavond van de buurt, voeren op blogs slechts een aantal mensen het hoogste woord. Het lijkt mij een mooi streven om dit percentage te verhogen. Je maakt mij in ieder geval niet wijs dat bij die negentig procent van de internetgebruikers geen leuke en waardevolle ideeën zitten”.

Volg daarom de adviezen in dit hoofdstuk op en verzin wellicht zelf trucs om je bezoekers te overtuigen een reactie achter te laten. Want een goede blogger neemt met die tien procent geen genoegen.

Wil je meer lezen over het boek?